ข้าว

จุลินทรีย์ขี้ควาย (สัตว์เคี้ยวเอื้อง) ใช้ย่อยสลายตอซังฟางข้าวเตรียมแปลงปลูกข้าวลดต้นทุน

ควาย สัตว์คู่บุญของชาวนาไทยมาไม่รู้กี่ยุคสมัย แต่ตอนนี้กำลังค่อยๆ ลดน้อยถอยลง หายไปจากสังคมชนบทชาวไร่ชาวนา จนไม่แน่ใจว่าในอนาคตลูกหลานไทย จะรู้จักควายจากรูปภาพเพียงเท่านั้นหรือเปล่า?

ด้วยเหตุนี้ จึงอยากรณรงค์ส่งเสริมให้ท่านผู้อ่านลองใช้ประโยชน์จากควายดูบ้าง โดยเฉพาะการใช้มูลของควาย หรือสัตว์เคี้ยวเอื้องอื่นๆ ซึ่งสัตว์เหล่านี้เขามีกระเพาะสี่ห้อง หรือบางคนก็อาจจะเรียกว่าเป็นสัตว์ที่มีสี่กระเพาะก็ได้

กระเพาะห้องที่หนึ่งเรียกว่า ผ้าขี้ริ้วหรือรูเม็น (Rumen) ห้องที่สอง รังผึ้งหรือเรทิคูลั่ม (Reticulum), ห้องที่สามเรียกเรียกว่า สิบกลีบหรือโอมาซั่ม (Omasum) ซึ่งเป็นจุลินทรีย์ที่ไม่ได้เกิดจากภายในร่างกายของสัตว์เป็นการเฉพาะ แต่เกิดโดยกระบวนการทางธรรมชาติที่มาช่วยทำให้สัตว์ที่มีสี่กระเพาะหรือกระเพาะสี่ห้องนี้ดำรงชีวิตอยู่ได้ในธรรมชาติ (Symbiosis) ซึ่งกระบวนทั้งหมดจากกระเพาะ 3 ห้องนี้จะทำหน้าที่ในการบดหยาบ บดละเอียด บดผสม ก่อนจะส่งตรงไปยังกระเพาะจริงๆ ของเขา นั่นก็คือ กระเพาะห้องที่ 4 ซึ่งเป็นกระเพาะจริงๆของเขาที่มีชื่อว่า อะโบมาซั่ม (Abomasum)

คุณสมบัติของจุลินทรีย์ชนิดพิเศษที่มีความสามารถในการย่อยสลายอินทรีย์วัตถุ (organic acid) อย่างเช่นหญ้า หรือฟางข้าวทั้งสดและแห้ง ซึ่งส่วนใหญ่ประกอบไปด้วย เซลลูโลส (cellulose), เฮมิเซลลูโลส (Hemicellulose), ลิกนิน (Lignin) เมื่อสัตว์เอื้องหรือควายขับถ่ายออกมา เราจะสังเกตได้ง่ายด้วยตาเปล่าว่า มูลของเขาเหล่านั้นจะเปื่อยยุ่ยเป็นผุยผง ซึ่งบ่งบออกถึงประสิทธิภาพการย่อยที่มีประสิทธิภาพอย่างมาก

 

     

 

 

 

 

 

 

 

ดังนั้นในเมื่อจุลินทรีย์ในกระเพาะสามห้องแรกของควายหรือสัตว์เคี้ยวเอื้องต่างๆเหล่านี้มีคุณสมบัติที่โดดเด่น เราก็สามารถนำมูลวัวมูลควายสดมาเพาะประยุกต์ใช้เป็นจุลินทรีย์ทดแทนจุลินทรีย์ที่ต้องซื้อหรือนำเข้าจากต่างประเทศจำหน่ายกันลิตรละเกือบ 100 บาทหรือสูงกว่านั้น

การนำมูลของควายหรือสัตว์เคี้ยวเอ้องจำนวน 2 กิโลกรัม ละลายในน้ำสะอาด 20 ลิตร เติมกากน้ำตาลลงไปเพื่อเป็นอาหารเลี้ยงเชื้ออีก 10 ลิตร ลูกแป้งข้าวหมาก 1 ลูก เพื่อช่วยควบคุมจุลินทรีย์ตัวร้ายไม่ให้ก่อกำเนิดเกิดขึ้นในกระบวนการผลิตจุลินทรีย์ขี้ควายหรือจุลินทรีย์สัตว์สี่กระเพาะนี้ แต่ถ้าหาไม่ได้จริงๆ ก็ไม่เป็นอะไรนะครับ หมักไว้ประมาณ 7 วันนำมาใช้ได้เหมือนจุลินทรีย์ที่หมักขยายด้วยกากน้ำตาลทั่วไป

การใช้จุลินทรีย์ขี้ควาย 5 ลิตรต่อนาข้าว 1 ไร่ โดยฉีดพ่นหรือเทหน้าท่อระบายน้ำเพ่อย่อยสลายตอซังหลังเก็บเกี่ยว ก็จะช่วยทำให้ตอซังฟางข้าวเปื่อยยุ่ย ง่ายต่อการไถพรวน หรือจะนำไปใช้ราดรดฉีดพ่นกองปุ๋ยหมัก ปุ๋ยคอก หรือปุ๋ยน้ำชีวภาพก็ได้เช่นเดียวกัน สนใจสอบถามรายละเอียดเพิ่มเติมต่อฝ่ายวิชาการชมรมเกษตรปลอดสารพิษ 029861680 ถึง 2 นะครับ

 

  

 

 

มนตรี  บุญจรัส

ชมรมเกษตรปลอดสารพิษ  www.thaigreenagro.com

ใส่ความเห็น

อีเมลของคุณจะไม่แสดงให้คนอื่นเห็น ช่องข้อมูลจำเป็นถูกทำเครื่องหมาย *